Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Żydzi. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Żydzi. Pokaż wszystkie posty

Wniebowzięcie Miriam z ulicy zimą 1942




nieprzeliczony schodził śnieg

osuwało się niebo w strzępach



więc wniebowstępowała

mijała bezruchem

biel za bielą

łagodną wysokość

za wysokością

w eliaszowym wozie

poniżenia



nad upadłymi aniołami

śniegów

w zenit mrozu

coraz bardziej ponad

hosanna

uniesiona

na samo dno



Jerzy Ficowski

[Deptano moją twarz...]




Deptano moją twarz

Opluwano mój cień

Wyrwano róże z ogrodu

Zaorano mój dom.



Pytasz



Czy miałem przyjaciela

W kraju aryjskim

Zaszczuty Żyd —

Żałowano słońca

I cienia.



Odpowiadam —



Był przyjaciel

Jeden spośród was —

Mimo to

Nigdy

Nie uderzył mnie w twarz

Nie popchnął.



Inni wytykali palcami

Nie pokazywał mnie

Inni ciskali kamieniami

Nigdy nie schylił się

By rzucić



On nie miał ręki.



Czesław Slezák

Maleńki rynek




                                                               


Miała skórę gładszą niż jedwab

Najpiękniejszą w całem Jedwabnem

Kiedy Wrzesień zagrzmiał nad Polską

Lat jej było zaledwie dwanaście

Nazywała się Ryfka Goldberg

Ojciec mówił do niej — Ryfunia

Kiedy przyszli czerwoni mołojce

W białostockiem nastała komuna



Maleńki jest rynek w Jedwabnem

Kościółek i synagoga

W sobotę albo w niedzielę

Ludzie się modlą do Boga

Lecz w czas wojny Bóg jest zajęty

Czy to Jahwe czy Bóg chrześcijan

Zbyt jest zajęty by wejrzeć

W duszę Polaka czy Żyda



Potem Niemiec czerwonych przepędził

Aż pod Moskwę tankami zajechał

I w Jedwabnem zaczęły się rzeczy

Których lepiej by było zaniechać

Ryfkę Goldberg już prawie dorosłą

Zapędzili na rynek sąsiedzi

Tysiąc Żydków stłoczyli jak bydło

Ku uciesze pijanej gawiedzi



Bo maleńki jest rynek w Jedwabnem

Kościółek i synagoga

W sobotę albo w niedzielę

Ludzie się modlą do Boga...



Gdy część Żydków skwierczała w stodole

Bo nie dało się wszystkich tam upchać

Wzięli Ryfkę chłopaki na pole

I gwałcili — normalnie i w usta

Ona szybko pobladła jak chusta

I umarła od polskiej siekiery

Odrąbali jej główkę prześliczną,

I zagrali nią w nogę na miedzy



Nie byłem na rynku w Jedwabnem

Ale śnią mi się w nocnych koszmarach

Smutne oczy jak czarny antracyt

I odmawiam kadisz nieskładnie

I błagam: Wybacz! Przepraszam!

Choć wiem jak jest trudno wybaczyć...



Tak, jak malował pan Chagall








Tych miasteczek nie ma już,





Co jak nikt umiał szyć ślubny strój...
































Elegia miasteczek żydowskich




                                                              Marc Chagall, Madonna wioski



Nie masz już, nie masz w Polsce żydowskich miasteczek,

W Hrubieszowie, Karczewie, Brodach, Falenicy


Próżno byś szukał w oknach zapalonych świeczek


I śpiewu nasłuchiwał z drewnianej bóżnicy.




Znikły resztki ostatnie, żydowskie łachmany,


Krew piaskiem przysypano, ślady uprzątnięto


I wapnem sinym czysto wybielono ściany,


Jak po zarazie jakiejś lub na wielkie święto.




Błyszczy tu księżyc jeden, chłodny, blady, obcy,


Już za miastem na szosie, gdy noc się rozpala,


Krewni moi żydowscy, poetyczni chłopcy,


Nie odnajdą dwu złotych księżyców Chagalla.




Te księżyce nad inną już chodzą planetą,


Odfrunęły spłoszone milczeniem ponurym.


Już nie ma tych miasteczek, gdzie szewc był poetą,


Zegarmistrz filozofem, fryzjer trubadurem.




Nie ma już tych miasteczek, gdzie biblijne pieśni


Wiatr łączy z polską piosnką i słowiańskim żalem,


Gdzie starzy Żydzi w sadach pod cieniem czereśni


Opłakiwali święte mury Jeruzalem.




Nie ma już tych miasteczek, przeminęły cieniem


I cień ten kłaść się będzie między nasze słowa,


Nim się zbliżą bratersko i złączą od nowa


Dwa narody tym samym karmione cierpieniem.