Pokazywanie postów oznaczonych etykietą bezczas. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą bezczas. Pokaż wszystkie posty

1930; Wciąż te same widzenia





        Nie szukałem niczego i nikogo szukałem wszystkiego i wszystkich. Kto mnie prowadził co mnie wiodło tędy:
        gęstwina białych dzwonnic i błękitnych kopuł mury w kolorze zaschniętej krwi rozmaitość architektury;
        festyn form skamieniały taniec pod chmurami co stają się i ze sobą rozstają nieznużone w stawaniu się zawsze w drodze ku swym przyszłym kształtom;
        kamienie o barwie ochry poryte tatuażem jakiejś gniewnej gwiazdy kamienie obmyte w księżycowej wodzie;
        parki i placyki dostojne gromady rozśpiewanych topól i lakonicznych wiązów dzieci-wróble i dzieci-cenzontle;
        korowody starców niczym rozszeptane ahuehuetes a także inni — worki kości rozsypane po ławkach i wszyscy trzęsący się z zimna pod wielkim słońcem płaskowyżu pod paterą żaru;
        ulice co się nie kończą ulice przemierzane tak jak się czyta książkę lub błądzi palcami po ciele;
        mikroskopijne patia wiciokrzewy i kipiące z werandy rozrosłe geranium rozwieszona na sznurach bielizna — niegroźna zjawa wydęta na wietrze wśród zielonych wykrzykników papug o siarczanych oczach i nagle — wąski strumyczek światła: śpiew kanarka;
        niebiańskie gruchanie i kantyny rodem z włoskich miasteczek zapach trocin na podłodze z cegły lustrzana lada — dwuznaczny ołtarz gdzie w głębi kolorowych butelek śpią zakorkowane fluidy zdradzieckich mocy;
        jarmarczna buda brzuchomówca i jego jaskrawe kukiełki anemiczna tancerka tłusta piskliwa kokietka o przekwitłych kształtach zalotnik z niewyparzonym językiem;
        ludowe święto i stoiska ze smażonym mięsem gdzie kapłanki o cynamonowych oczach wśród rozżarzonych węgli i drażniącej woni dymu odprawiają zaślubiny substancji i przemienienie smaków zapachów podczas gdy ich ręce siekają mięso posypują solą i białym serem zielonkawe liście nopalu zraszają sałatę darzącą spokojnym snem mielą słoneczne ziarno kukurydzy błogosławią naręcza połyskliwych chile;
        owoce i słodycze złocące się stosy mandarynek i tejocotes bananów ciemnożółte kopce orzechów i orzeszków ziemnych wulkany cukru wieżyczki sezamu przezroczyste piramidy kokosowych ciastek z domieszką kaktusowej miazgi cała ta miniaturowa topografia masywów ziemskich smakowitości wojskowy obóz łodyg trzciny cukrowej ułożonych w rzędy białe owoce jicamy obleczone w czarne ziemiste tuniki dojrzałe cytryny i cierpkie limonki: nagły prześwit świeżości w śmiechu kobiet kąpiących się w zielonej rzece;
        papierowe girlandy i trójkolorowe chorągiewki tęczowe witryny z zabawkami wizerunki Najświętszej Panienki z Guadelupe i innych świętych obrazki przedstawiające męczenników bohaterów mistrzów sportu i gwiazdy ekranu;
        olbrzymi plakat z zapowiedzią najbliższej premiery a obok zatoka ekstazy — szeroki uśmiech aktorki gołej i okrągłej jak księżyc turlający się po tarasach na dachach domów skąd wślizguje się pod prześcieradła i rozpala pożądliwe wizje;
        grupki i stada młodych a także samotni rozbitkowie staruchy i starcy — gałęzie odrąbane od drzewa stulecia;
        koniki i ta rżąca muzyczka muzyczka wiruje w mej głowie jak wers niekompletny który szuka rymu;
        na zakręcie ulicy bez powodu tak sobie niczym wtargnięcie morza albo rozkołysanie łanów kukurydzy jak przebicie się słońca przez chmury — radość fontanna ulotnego szczęścia: ach! być po prostu żywym rozłupać granat tej właśnie godziny i wysysać zeń pestka po pestce;
        zmierzch jak łódka co wciąż się oddala lecz nie wsiąka w horyzont niezdecydowany;
        światło zakotwiczone w przedsionku świątyni powolne nawroty zwyciężonej chwili szlifują każdy kamień każdą krawędź i każdą myśl aż wszystko się rozproszy i stanie niewzruszenie przejrzyste;
        dawna blizna znienacka się otwiera: drążenie kropli wypalona bruzda co pamięć wytrawia czasem czasem bez twarzy przeczuciem wymiotów i upadku czasem co odszedł i teraz powraca czasem co nigdy nie odszedł i trwa tutaj od samego początku parą oczu schowanych w głuchym kącie bytu — świadectwem narodzin;
        nagły wybuch nocy wymazuje domy i twarze z czarnego atramentu wylewają się trąby i kły macki i żądła przyssawki i lancety — noc odmawia różaniec kakofonii;
        noc — wylęgarnia szeptów dobiegają skądś głosy kobiet niewyraźny gąszcz liści poruszanych wiatrem;
        ostre światła samochodu tną przeciwległą ścianę światło — cięcie sztyletem światło — bluzg wypluta relikwia;
        widmowa twarz starej kobiety która zamykając okno przeżegnała się szczekanie pokutującej duszy psa w jakimś zaułku niczym rana co się zaognia;
        zakochane pary na ustronnych ławkach lub na stojąco w wykrotach bram czworo ramion tworzących pętlę rozpłomienione drzewa w których odpoczywa noc;
        pary — lasy żarliwych kolumn osłoniętych oddechem spragnionego zwierzęcia o tysiącu oczu i tysiącu dłoni z jednym tylko obrazem utrwalonym w mózgu;
        zastygłe pary sunące w bezruchu z zamkniętymi oczami bez końca tak lecą w głębię samych siebie;
        nieruchomo wiruje wydobyty z warstw czasu młodzieniec i wyskakuje mi z głowy teraz kiedy piszę;
        i znowu rusza w drogę wielojeden w swoim samoświecie przez ulice i place rozsypujące się pod dotknięciem słowa;
        i znowu znika w poszukiwaniu wszystkiego i wszystkich niczego i nikogo




Octavio Paz

przekład Krystyna Rodowska

Adrogué




Nikt się nie trwoży w noc nieprzeniknioną,

Że się zatracę pośród kwiatów czarnych

Parku, gdzie tajny układ, sprzyjający

Tęsknym miłościom, melancholiom parnym,


Sennym wieczorem, zawierają zgodnie —

Ptak, co te dźwięki stroi czyste,

Wnętrze altany, dźwięczne rondo wody,

Zmurszały posąg i ruiny mgliste.


W tej pustce ciemnej brama powozowni

Skrzypiąc, zaznacza drgające granice

Świata, co w kurzu zasnął i w jaśminie,

Julio Herrerą, Verlaine'em wymowny.


Apteczną wonią sycą cień wśród liści

Eukaliptusy: ten pradawny zapach

Jest poza czasem i poza dwuznaczną

Misją języka. W nich się spokój ziścił.


Krok mój niepewny, lecz wreszcie natrafił

Na próg z mych marzeń. Jego zarys ciemny

Taras podkreśla, mozaiki kwadraty

Błyszczą od kropel, co spod gryfa zbiegły.


A tam, za drzwiami, śpią na zawsze wszyscy

Ci, co na mocy serdecznego omamu

Są w państwie cienia żywymi władcami

Chłonnego Wczoraj, skąd nas śledzą bliscy.


Znam każdy przedmiot, cały ten dom stary,

Wiem, gdzie się miki pasemko rozżarza

Na tle kamienia, który się powtarza

Nieustająco w zwierciadłach ściemniałych.


Znam wielką głowę lwa, co gryzie obręcz,

Witraże okien płonące barwami,

Które urzekły mnie, dziecko, cudami

Świata zieleni i światła w cynobrze.


Nietknięci śmiercią, odporni na zmiany

Trwają gdzieś przecie i trwają ich dzieje,

Lecz to się zdarza, kiedy nas obejmie

Ów czwarty wymiar, pamięcią nazwany.


W pamięci bowiem, w pamiętaniu tylko

Trwają te patia, aleje, zakręty.

Przeszłość ich strzeże w swym zaklętym kręgu,

Gdzie wschód i zachód są tą samą chwilką.


Jak mogłem stracić dokładnie poznany

Porządek skromnych i drogich mi rzeczy,

Dziś niedostępny jak zapach przedwieczny

Róż w głębi raju, który Adam chwalił?


I żal najstarszy, z elegii zarania,

Dręczy mnie skrycie, gdy ten dom wspominam.

I nie pojmuję, że czas wciąż upływa,

Ja — cały z czasu, krwi i umierania.



Jorge Luis Borges

przekład Krystyna Rodowska



Adrogué - miejscowość letniskowa pod Buenos Aires w czasach dzieciństwa Borgesa; miejsce, gdzie autor spędzał wakacje. (Przyp. tłum.)